سید عبدالله داعی دزفولی
سید عبدالله داعی دزفولی
تاریخ ادبیات معاصر دزفول مشحون از نویسندگان و شاعران زبردست و در عین حال گمنامی است ، که در دوران حیاتشان مجال مطرح شدن پیدا نکرده و متاسفانه مردم عامی نیز کمتر قدر آنان را دانسته اند
.یکی از این ادبای مجهول القدر دزفول مرحو سید عبدالله بن سید محمد باقربن سید عبد اللطیف بن سید صادق بن سید متضی بن سید علی بن سید شفیع بن سید هود بن سید محمد بن سید عباس بن سید صفی الدین بن سید عبدالله بن سید محمد رشید بن سید صالح بن سید خواجه علی شاه مشهور به رود بند ، جد اعلی سادات داعی دزفول و مولف حکیم و دانشمند کتاب با ارزش ((تذکره الاخیار و مجمع الابرار)) است . وی در سال1158 در دزفول دیده به جهان گشود . طایفه ایشان را در دزفول ، رودبندی نامند زیرا که نسب ایشان به سید خواجه علی مشهور به آقا رودبند میرسد . درکتاب سلسله النسب صفویه و مجمع الاخیار ، کرامتی از سید خواجه علی (معروف به آقارودبند) راجع به بستن آب رودخانه دز در افواه مردم این شهر منقول است
.مرحوم رضاقلی خوان هدایت صاحب ((تذکره مجمع الفصحاء))با وجود اینکه سید عبدالله اعی دزفولی معاصر بوده و با مرحوم سید مکرراً ملاقات داشته ولی متاسفانه در تذکره خود (جلددوم)تنها به نوشتن اینکه داعی زفولی نامش سیدعبدالله و نودوهشت سال عمر داشته و در سنه 1256 فات یافته بسنده نموده و توضیحات بیشتری ذکر ننموده است
.استادان او
:آن گونه که مرحوم ذهیر اسلام در بیان شرح حال مرحوم داعی در مقدمه کتاب تذکره الاخیار و مجمع الابرار آورده مرحوم داعی دزفولی مدتی در اصفهان در خدمت حجت الاسلام حاج سید محمد باقر تلمذ کرده و خدمت آقا محمد بید آبادی نیز رسیده است
.احاطه علمی داعی
:در علم حکمت وکلام و طب و تصوف اطلاع داشته ودر ابیات و تاریخ نیز آثار کاملی دارد . مرحوم صدر الدین کاشف در وصف طبابتش فرموده است
:از دم عیسی وش او بی گمان می نمودی زنده جان و عظم رمیم
در علوم منقول نیز مطلع بشمار می رفته است . وی در زمان خود در دزفول عالم ذوالفنون بوده است
.اوضاع اجتماعی سیاسی دزفول در دوران حیات وی
:گویند چون مورد آذار و اذیت چند تن از مردم جاهل و بیسواد قرار گرفته بود به ناچار منزل خویش را که بین اقوام خویش ونزیک ریاضتگاه جدش شاه رودبند بود ترک گفته و در نزدیکی شهر منزلی تهیه نموده که هنوز باقی و کنار بقعه خودش با فاصله صد پا می باشد معاش وی از عایدات مزرعه ای مشهور به (دویلان)که از اراضی جنوب دزفول و از سیور غلات امیر تیمور گورکان است ، تامین می شده است . نقل کرده اند که مرحوم داعی برای تخفیف مالیات آن مزرعه با حکم دوره فتحعلی شاه مانند محمد علی میرزای دولتشاه و پسرش محمد حسین میرزای حشمت الدوله ومحشور بوده و گاهی ایشان را به مدیحه ای دلخوش ساخته و مخصوصا کتاب ((مجمع الاخیار))را به نام حشمت الدوله و بر حسب خواهش وی تالیف نموده است . وی دختر خود بی بی خانم جان را به همسری مرحوم صدرالدین کاشف در آورد و بدین ترتیب از مریدان و ارادتمندان آن مرشد کامل شد . داعی با افرادی که کاشف را تکفیر می نمودند ، محاجه میکرد و با تیغ زبان و سنان قلم قلوب، ایشان را جریحه دار میکرد
.تالیفات مرحوم داعی دزفولی
1)
از مولفات وی یکی کتابی است موسوم به ((نهایه الطلب)) در علم طب که این نسخه نایاب است .2)
کتاب((تذکره الاخیار و مجمع الابرار )) که مولف این کتاب را در ذکر بقاع متبرکه دزفول در سال 1246 به رشته تحریر کشیده است . یک نسخه از این کتاب در کتابخانه ملی ایران موجود است . مرحوم سید عبدالله داعی خود درباره این کتاب چنین میگوید :...
وتالیف سعادت ردیف را به ((مجمع الاخیار و تذکره الابرار )) مسمی گردانیدم و آن را به دو فصل و یک خاتمه قرار دادم :فصل اول
در ذکر امام زادگان عظام و صاحب کرامت های فخام از سادات عالی مقام ، ذریه طیبه ائمه انام و غیرها من العوام والخواص که همگی در محوطه بلده دزفول واقع شده اند
.فصل ثانی
در ذکر بقاع الخیر و اشخاصی چند از امامزادگان و انبیاء ، و غیر ایشان از مشایخ عظام که در خارج ولایت دزفول واقع شده اند
.خاتمه
که در ذکر بقاعی که اثار او باقی و ظاهر و آباد اما یا قدمگاه یا مقام توقف یکی از ائمه معصومین یا اولاد عظام یکی از ایشان بوده ، بهرحال احدی از ایشان در آنها مدفون نیست آنها را تمام در خاتمه قرار دادم.
هدف از ساخت این وبلاگ در اختیار قرار دادن اطلاعاتی مفید و جامع در مورد شهرستان دزفول به دور از شلوغی ها و پیچ و خمهای وبلاگ ها و سایتهای معمول و در فضایی منظم است، که در کمترین زمان ممکن بیشترین اطلاعات را در اختیار علاقمندان قرار دهد.